İnternet kullanımının yaygınlaşması ve bankacılık işlemlerinin büyük ölçüde dijital ortamda yapılması, dolandırıcılık suçlarının farklı yöntemlerle işlenmesine neden olmuştur. Özellikle son yıllarda en sık karşılaşılan dolandırıcılık yöntemlerinden biri IBAN üzerinden gerçekleştirilen dolandırıcılık eylemleridir.
IBAN dolandırıcılığı Türk Ceza Kanunu’nda ayrı bir suç olarak düzenlenmiş değildir. Ancak uygulamada bu fiil nitelikli dolandırıcılık suçu kapsamında değerlendirilmektedir.
Bu yazıda IBAN dolandırıcılığı suçu; Türk Ceza Kanunu hükümleri, Yargıtay’ın bakışı ve uygulamadaki örnekler çerçevesinde ayrıntılı olarak ele alınacaktır.
IBAN Dolandırıcılığı Nedir?
Kamuoyunda IBAN dolandırıcılığı olara bilinen dolandırıcılık, bir kişinin hileli davranışlarla mağduru aldatması ve paranın belirli bir IBAN numarasına gönderilmesini sağlaması şeklinde gerçekleşen dolandırıcılık yöntemidir.
Bu dolandırıcılık türünde fail çoğu zaman mağdura şu şekilde yaklaşır:
-Uygun fiyatlı bir ürün satışı teklif eder
-Kiralık ev veya araç ilanı verir
-Yatırım fırsatı sunduğunu iddia eder
-Kurumsal bir firma adına ödeme talep eder
-Sosyal medya üzerinden alışveriş yapılmasını sağlar
Mağdur kişi, karşısındaki kişinin güvenilir olduğunu düşünerek havale veya EFT yoluyla para gönderir. Ancak ödeme yapıldıktan sonra dolandırıcı çoğu zaman ortadan kaybolur.
IBAN Dolandırıcılığı Hangi Suçu Oluşturur?
IBAN dolandırıcılığı çoğu durumda Türk Ceza Kanunu’nun 158. maddelerinde düzenlenen nitelikli dolandırıcılık suçunu oluşturur.
İban Dolandırıcılığı suçunun suçun cezası ne kadardır?
IBAN dolandırıcılığı banka sistemlerinin kullanılması suretiyle işlendiğinden nitelikli dolandırıcılık kapsamında değerlendirilmektedir.
Suçun cezası:
-3 yıldan 10 yıla kadar hapis ve 5.000 güne kadar adli para cezası
Mahkeme cezayı, elde edilen menfaatin miktarı,sanığın suç işleme eğilimi, geçmişi,mağdurun zararı gibi kriterleri dikkate alarak belirleyecektir.
IBAN Dolandırıcılığı Nasıl İşlenir?
Uygulamada IBAN dolandırıcılığı çeşitli yöntemlerle gerçekleştirilmektedir. En sık karşılaşılan yöntemler aşağıda açıklanmıştır.
Sosyal Medya Üzerinden Satış Dolandırıcılığı
Dolandırıcılar sosyal medya platformlarında gerçekçi görünen satış ilanları paylaşmaktadır. Özellikle telefon,elektronik eşya, araç parçaları, ikinci el ürünler çok düşük fiyatlarla satışa sunulur.
Mağdur kişi ürünü satın almak istediğinde kendisindenIBAN üzerinden ödeme yapması istenir.
Sahte E-Ticaret Siteleri
Dolandırıcılar gerçek alışveriş sitelerine benzeyen internet siteleri kurarak kullanıcıları kandırmaktadır.
Bu sitelerde ödeme çoğu zaman havale,EFT, FAST yoluyla yapılmaktadır.
Kiralık Ev Dolandırıcılığı
Son yıllarda oldukça yaygın hale gelen bir yöntemdir.
Dolandırıcılar internet sitelerinde cazip fiyatlı kiralık ev ilanları paylaşır. Evi tutmak isteyen kişilerden kapora veya depozito adı altında para talep edilir.
Para gönderildikten sonra ilan kaldırılır ve dolandırıcıya ulaşılamaz.
Yatırım Dolandırıcılığı
Dolandırıcılar mağdurlara yüksek kazanç vaat ederek yatırım yapmalarını isterler.
Özellikle şu alanlarda dolandırıcılık yapılmaktadır:
-Kripto para yatırımı
-Forex işlemleri
-Borsa yatırımları
-Altın veya döviz yatırımı
Mağdurlardan genellikle IBAN üzerinden para göndermeleri istenir.
IBAN Hesabını Kullandıran Kişinin Sorumluluğu
Uygulamada en çok karşılaşılan sorunlardan biri banka hesabını kullandıran kişilerin sorumluluğudur.
Bazı durumlarda dolandırıcılar başkalarına ait banka hesaplarını kullanmaktadır. Bu kişiler çoğu zaman;
-Hesaplarını komisyon karşılığında kullandırmakta
-Banka kartlarını başka kişilere vermekte
-Hesaplarını para transferi için tahsis etmektedir.
Yargıtay uyglamasına göre eğer hesap sahibi dolandırıcılık faaliyetine bilerek ve isteyerek dahil olmuş ise bu durumda dolandırıcılık suçuna iştirak etmiş sayılır.
IBAN Dolandırıcılığı Mağdurları Ne Yapmalıdır?
IBAN dolandırıcılığına maruz kalan kişilerin vakit kaybetmeden harekete geçmesi önemlidir.Bunun için yapılması gerekenler;
1-Bankaya Başvurmak
Para transferi yapıldıktan sonra mümkün olan en kısa sürede bankaya başvurulmalıdır.
Bankadan şu işlemler talep edilebilir:
-Para transferinin iptali
-Karşı hesabın bloke edilmesi
-İşlemin araştırılması
Erken müdahale bazı durumlarda paranın kurtarılmasını sağlayabilmektedir.
2-Savcılığa Suç Duyurusunda Bulunmak
Dolandırıcılık mağdurları Cumhuriyet Savcılığına başvurarak suç duyurusunda bulunabilirler.
3-Tazminat Davası Açmak
Dolandırıcılık nedeniyle zarara uğrayan kişiler, maddi zararlarının giderilmesi için hukuk mahkemelerinde tazminat davası açabilirler.
Ceza mahkemesinde verilecek bir mahkumiyet kararı tazminat davasının kazanılması açısından büyük önem arz edecektir.
Sık Sorulan Sorular
IBAN dolandırıcılığı suçunun cezası nedir?
IBAN dolandırıcılığı nitelikli dolandırıcılık kapsamında değerlendirilmektedir. Bu suçun basit halinin cezası 3 yıldan 10 yıla kadar hapis ve adli para cezasıdır.
IBAN sahibine dava açılabilir mi?
Eğer IBAN sahibi dolandırıcılık faaliyetine bilerek ve isteyerek dahil olmuşsa hakkında ceza verilmesi söz konusu olacaktır.Yargıtay uygulaması bu yöndedir.
Dolandırıcılık parası geri alınabilir mi?
Para transferi hızlı şekilde fark edilirse bankanın müdahalesi ile para bloke edilebilir. Ayrıca ceza davası sonucunda mağdurun zararının tazmini mümkün olabilir.
Kamuoyunda 11.Yargı Paketi olarak bilinen yasayla bunu kolaylaştıran hükümler getirilmiştir.
Banka hesabını kullandırmak suç mu?
Eğer kişi banka hesabını dolandırıcılık amacıyla kullandırdığını biliyorsa dolandırıcılık suçuna iştirak etmiş sayılır.
Aydın Ceza Avukatı
IBAN dolandırıcılığı günümüzde en yaygın görülen internet suçlarından biridir. Sosyal medya platformlarının yaygınlaşması ve online alışverişin artması, dolandırıcıların bu yöntemi daha sık kullanmasına neden olmaktadır.
Türk Ceza Kanunu’na göre bu tür eylemler nitelikli dolandırıcılık suçu kapsamında değerlendirilmekte ve ağır cezai yaptırımlara tabi tutulmaktadır.
Dolandırıcılık mağduru olan kişilerin vakit kaybetmeden bankaya başvurmaları ve Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunmaları büyük önem taşımaktadır.
İNCELEMEYE DEVAM EDİN.
Müddetnameye İtiraz Nedir? Hatalı İnfaz Hesabı Nasıl Düzeltilir?