Kesinleşmiş hapis cezası alan birçok kişi ve yakını şu sorunun cevabını aramaktadır: “Artık yapılacak hiçbir şey yok mu?”
Sanılanın aksine, bir mahkûmiyet kararının kesinleşmiş olması her zaman sürecin tamamen bittiği anlamına gelmez. Türk Ceza Hukuku’nda belirli şartlar altında kesinleşmiş hapis cezalarının bozulması, kaldırılması ya da yeniden incelenmesi mümkündür. Peki, kesinleşmiş hapis cezası bozulur mu?

Bu yazımızda, kesinleşmiş hapis cezasının bozulma ihtimali, başvuru yolları ve uygulamadaki en önemli hukuki mekanizmaları sade ve anlaşılır biçimde ele alıyoruz.

Kesinleşmiş Hapis Cezası Ne Demektir?

Bir ceza hükmünün “kesinleşmiş” sayılabilmesi için:

İstinaf ve temyiz kanun yollarının tüketilmiş olması veya
Süresi içinde başvuru yapılmamış olması gerekir.

Kesinleşme ile birlikte karar infaz edilebilir hale gelir. Yani kişi hakkında yakalama kararı çıkarılabilir, cezaevine alınabilir veya denetimli serbestlik süreci başlayabilir.

Ancak bu aşamadan sonra da bazı olağanüstü kanun yolları devreye girebilir.

Kesinleşmiş Hapis Cezası Bozulabilir Mi?

Evet. Kesinleşmiş bir hapis cezası aşağıdaki hukuki yollarla bozulabilir veya ortadan kaldırılabilir:

1. Yargılamanın Yenilenmesi (CMK 311 vd.)

Kesinleşmiş bir mahkûmiyet kararını ortadan kaldırabilecek en önemli yoldur.

Yargılamanın yenilenmesi sebeplerinden bazıları:

Sahte delil kullanıldığının ortaya çıkması
Yalan tanıklık yapıldığının anlaşılması
Hakimin görev suçundan mahkûm olması
Yeni ve sanık lehine önemli delil bulunması
AİHM kararıyla hak ihlali tespiti yapılması

Mahkeme talebi kabul ederse dosya yeniden görülür ve beraat ya da daha az ceza kararı verilebilir.

2. Kanun Yararına Bozma

Adalet Bakanlığı’nın talebi üzerine Yargıtay tarafından yapılan istisnai bir denetim yoludur.

Özellikleri:

Sanık lehine veya aleyhine sonuç doğurabilir.
Uygulama hatalarının düzeltilmesini amaçlar.
Kesinleşmiş kararın hukuka aykırı olduğu durumlarda işletilir.

Ancak doğrudan bireysel başvuru yolu değildir; Bakanlık incelemesi gerekir.

3. Anayasa Mahkemesi Bireysel Başvurusu

Temel hak ve özgürlüklerin ihlal edildiği iddiasıyla yapılır.

Örneğin:

Adil yargılanma hakkı ihlali
Gerekçesiz karar
Savunma hakkının kısıtlanması
Makul sürede yargılanmama

İhlal kararı verilirse dosya yeniden yargılama yapılmak üzere ilgili mahkemeye gönderilir.

4. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) Başvurusu

İç hukuk yolları tükendikten sonra yapılabilir.

AİHM’in ihlal kararı vermesi halinde:

Yeniden yargılama yolu açılır.
Mahkûmiyet kararı ortadan kaldırılabilir.
Tazminata hükmedilebilir.

5. İnfazın Durdurulması veya Ertelenmesi

Ceza bozulmasa bile infaz süreci değişebilir.

Örnek durumlar:

Ağır hastalık (Adli Tıp raporu ile)
Gebelik
Yaşlılık ve bakıma muhtaçlık
Cumhurbaşkanlığı affı

Bu haller cezanın kaldırılması değil, infazın ertelenmesi sonucunu doğurur.

Kesinleşmiş Cezanın Bozulma İhtimali Ne Kadar?

Bu sorunun cevabı dosyanın içeriğine bağlıdır.

Bozulma ihtimalini artıran başlıca faktörler:

Yeni delil bulunması
Usul hataları
Çelişkili bilirkişi raporları
Hukuka aykırı elde edilmiş deliller
Savunma hakkı ihlalleri

Özellikle dijital delil, sosyal medya paylaşımları ve tanık beyanlarına dayalı dosyalarda sonradan ortaya çıkan teknik incelemeler sonucu kararlar değişebilmektedir.

Kesinleşmiş Hapis Cezası Alan Kişi Ne Yapmalı?

Dosya mutlaka uzman ceza avukatı tarafından incelenmelidir.
Olağanüstü kanun yolu şartları araştırılmalıdır.
Yeni delil veya ihlal olup olmadığı tespit edilmelidir.
Süreler kaçırılmadan bireysel başvurular yapılmalıdır.

Erken hukuki müdahale, telafisi zor hak kayıplarını önler.

Sık Sorulan Sorular (SSS)

Kesinleşmiş ceza tamamen iptal olur mu?

Evet. Yargılamanın yenilenmesi veya hak ihlali kararları sonrası beraat kararı verilebilir.

Cezaevine girdikten sonra da bozma olur mu?

Evet. İnfaz başladıktan sonra da yeniden yargılama mümkündür.

Yeni tanık çıkarsa dava yeniden açılır mı?

Tanığın beyanı hükmü değiştirecek nitelikteyse yargılamanın yenilenmesi sebebi olabilir.

Sosyal medya delilleri sonradan çürütülürse ne olur?

Teknik inceleme ile delilin sahte veya manipüle olduğu kanıtlanırsa karar bozulabilir.

Sonuç

Kesinleşmiş hapis cezası, hukuki sürecin tamamen kapandığı anlamına gelmez. Türk hukuk sisteminde adaletin sağlanabilmesi adına olağanüstü kanun yolları düzenlenmiştir.

Doğru hukuki strateji, yeni deliller ve hak ihlali tespitleri ile kesinleşmiş mahkûmiyet kararlarının bozulması mümkündür.

Bu nedenle kesinleşmiş ceza alan kişilerin “artık yapılacak bir şey yok” düşüncesiyle hareket etmek yerine, dosyalarını uzman hukukçulara inceletmeleri büyük önem taşımaktadır.

İNCELEMEYE DEVAM EDİN. Şartlı Tahliye Kararının Geri Alınması Şartları (2026 Güncel Rehber)